Załącznik nr 1 do uchwały Rady Gminy Lipka nr XXIII/165/17               z dnia 27 stycznia 2017 roku 

STATUT GMINY LIPKA

Rozdział I. Postanowienia ogólne
§ 1. Uchwała określa:
1)	ustrój Gminy Lipka,
2)	zasady tworzenia, łączenia, podziału i znoszenia jednostek pomocniczych Gminy oraz udziału przewodniczących tych jednostek w pracach rady gminy,
3)	organizację wewnętrzną oraz tryb pracy Rady Gminy i komisji Rady Gminy,
4)	tryb pracy Wójta Gminy,
5)	zasady tworzenia klubów radnych Rady Gminy,
6)	zasady dostępu obywateli do dokumentów Rady, jej komisji i Wójta oraz korzystania z nich.
§ 2. Ilekroć w niniejszej uchwale jest mowa o:
1)	Gminie - należy przez to rozumieć Gminę Lipka,
2)	Radzie - należy przez to rozumieć Radę Gminy Lipka,
3)	komisji - należy przez to rozumieć komisje Rady Gminy Lipka,
4)	Komisji Rewizyjnej - należy przez to rozumieć Komisję Rewizyjną Rady Gminy Lipka,
5)	Wójcie - należy przez to rozumieć Wójta Gminy Lipka,
6)	Statucie - należy przez to rozumieć Statut Gminy Lipka,
7)	Ustawie - należy przez to rozumieć ustawę o samorządzie gminnym.

Rozdział II. Gmina
§ 3. 1. Gmina Lipka jest podstawową jednostką lokalnego samorządu terytorialnego, powołaną dla organizacji życia publicznego na swoim terytorium.
2.	Wszystkie osoby, które zamieszkują na obszarze Gminy, z mocy ustawy o samorządzie gminnym, stanowią gminną wspólnotę samorządową, realizującą swoje zbiorowe cele lokalne poprzez udział                     w referendum oraz poprzez swe organy.
§ 4. 1. Gmina położona jest w Powiecie Złotowskim, w Województwie Wielkopolskim i obejmuje obszar 191,18 km2.
2. Granice terytorialne Gminy określa mapa stanowiąca załącznik nr 1 do Statutu.
3.	W Gminie mogą być tworzone jednostki pomocnicze: sołectwa.
4.	Wójt prowadzi rejestr jednostek pomocniczych Gminy.
§ 5. 1.W celu wykonywania swych zadań Gmina tworzy jednostki organizacyjne.
2.	Wójt prowadzi rejestr gminnych jednostek organizacyjnych.
§ 6. 1. Herb Gminy Lipka przedstawia w złotym polu zielony liść lipy z takimiż sześcioma owocami lipy po prawej stronie. 
2. Flaga Gminy Lipka przedstawia prostokątny płat tkaniny składającej się z dwóch złotych wąskich pasów na zielonym tle. Pomiędzy nimi, na zielonym tle, widnieje herb Gminy Lipka opisany w ust. 1. 
3. Pieczęć Gminy Lipka ma kształt okrągły z centralnie umieszczonym herbem Gminy Lipka, wokół którego w otoku widnieje napis: "GMINA LIPKA". 
4. Ustanowienie symboli wyszczególnionych w § 6 określa Rada Gminy w odrębnej uchwale. 
§ 7. Siedzibą organów Gminy jest miejscowość Lipka.
Rozdział III. Jednostki pomocnicze Gminy

§ 8.1. O utworzeniu, połączeniu i podziale jednostki pomocniczej Gminy a także zmianie jej granic rozstrzyga Rada w drodze uchwały, z uwzględnieniem następujących zasad:
1)	inicjatorem utworzenia, połączenia, podziału lub zniesienia jednostki pomocniczej mogą być mieszkańcy obszaru, który ta jednostka obejmuje lub ma obejmować, albo organy Gminy,
2)	utworzenie, połączenie, podział lub zniesienie jednostki pomocniczej musi zostać poprzedzone konsultacjami, których tryb określa Rada odrębną uchwałą,
3)	projekt granic jednostki pomocniczej sporządza Wójt w uzgodnieniu z inicjatorami utworzenia tej jednostki,
4)	przebieg granic jednostek pomocniczych powinien - w miarę możliwości - uwzględniać naturalne uwarunkowania przestrzenne, komunikacyjne i więzi społeczne.
2. Do znoszenia jednostek pomocniczych stosuje się odpowiednio ust. 1.
§ 9. Uchwały, o jakich mowa w § 8 ust. 1 powinny określać w szczególności:
1)	obszar,
2)	granice,
3)	siedzibę władz,
4)	nazwę jednostki pomocniczej.
§ 10. Jednostki pomocnicze gminy prowadzą gospodarkę finansową w ramach budżetu Gminy oraz podlegają nadzorowi organów Gminy na zasadach określonych w statutach tych jednostek.
§ 11. 1. Przewodniczący organu wykonawczego jednostki pomocniczej może uczestniczyć w sesjach Rady.
2. Przewodniczący Rady obowiązany jest umożliwić uczestnictwo w sesjach Rady przewodniczącemu organu wykonawczego jednostki pomocniczej.
3. Przewodniczący organu wykonawczego jednostki pomocniczej może zabierać głos na sesjach, nie ma jednak prawa do udziału w głosowaniu.

Rozdział IV.  Organizacja wewnętrzna Rady

§ 12. Ustawowy skład Rady wynosi 15 radnych.
§ 13.1. Rada działa na sesjach, poprzez swoje komisje oraz przez Wójta w zakresie, w jakim wykonuje on uchwały Rady.
2.Wójt i komisje Rady pozostają pod kontrolą Rady, której składają sprawozdania ze swojej działalności.
§ 14. Do wewnętrznych organów Rady należą:
1.	Przewodniczący,
2.	Wiceprzewodniczący,
3.	Komisja Rewizyjna,
4.	komisje stałe, wymienione w Statucie,
5.	doraźne komisje do określonych zadań.
§ 15. 1. Rada powołuje Komisję Rewizyjną oraz następujące stałe komisje:
1)	Oświaty, Kultury i Sportu;
2)	Gospodarki Komunalnej i Rolnictwa;
3)	Socjalną i Porządku Publicznego.
2.	Radny może być członkiem jednej komisji stałej.
3.	W czasie trwania kadencji Rada może powołać doraźne komisje do wykonywania określonych zadań, określając ich skład oraz zakres działania.
§ 16. 1. Przewodniczący Rady organizuje pracę Rady i prowadzi jej obrady.
2.	Wyboru Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego dokonuje Rada nowej kadencji na pierwszej sesji.
§ 17. Przewodniczący Rady, a w przypadku jego nieobecności Wiceprzewodniczący, w szczególności:
1)	zwołuje sesje Rady,
2)	przewodniczy obradom,
3)	kieruje obsługą kancelaryjną posiedzeń Rady,
4)	zarządza i przeprowadza głosowanie nad projektami uchwał,
5)	podpisuje uchwały Rady,
6)	czuwa nad zapewnieniem warunków niezbędnych do wykonywania przez radnych ich mandatu.
§ 18. W przypadku odwołania z funkcji bądź wygaśnięcia mandatu Przewodniczącego lub Wiceprzewodniczącego Rady przed upływem kadencji, Rada na swej najbliższej sesji dokona wyboru na wakujące stanowisko.
§ 19.  Do obowiązków Wiceprzewodniczącego należy wykonywanie zadań zastrzeżonych przez ustawę lub Statut dla Przewodniczącego w razie wakatu na stanowisku Przewodniczącego.
§ 20. Pod nieobecność Przewodniczącego jego zadania wykonuje Wiceprzewodniczący.
§ 21. 1.Przewodniczący Rady koordynuje z ramienia Rady prace komisji Rady.
        2. Podziału zadań w zakresie, o jakim w mowa w ust. 1 dokonuje Przewodniczący Rady.  
§ 22. Obsługę Rady i jej organów zapewnia Urząd Gminy.

Rozdział V. Tryb pracy Rady 

1.	Sesje Rady
§ 23. 1. Rada obraduje na sesjach i rozstrzyga w drodze uchwał sprawy należące do jej kompetencji, określone w ustawie o samorządzie gminnym oraz w innych ustawach, a także w przepisach prawnych wydawanych na podstawie ustaw.
2.Oprócz uchwał Rada może podejmować:
1)	postanowienia proceduralne- dotyczące sposobu postępowania Rady w trakcie sesji,
2)	deklaracje - zawierające samozobowiązanie się do określonego postępowania,
3)	oświadczenia - zawierające stanowisko lub opinie w określonej sprawie,
4)	apele - zawierające formalnie niewiążące wezwania adresatów zewnętrznych do określonego postępowania, podjęcia inicjatywy czy zadania,
3.Do postanowień, deklaracji, oświadczeń i apeli ma zastosowanie przewidziany w Statucie tryb zgłaszania inicjatywy uchwałodawczej i podejmowania uchwał.
§ 24. 1. Rada odbywa sesje zwyczajne z częstotliwością potrzebną do wykonania zadań Rady, nie rzadziej jednak niż raz na kwartał.
2.	Sesjami zwyczajnymi są sesje zwołane w zwykłym trybie.
3.	Sesje nadzwyczajne są zwoływane w przypadkach przewidzianych w ustawie.

2. Przygotowanie sesji
§ 25.1.Sesje przygotowuje Przewodniczący.
2.	   Przygotowanie sesji obejmuje:
1)	ustalenie porządku obrad,
2)	ustalenie czasu i miejsca obrad,
3)	zapewnienie dostarczenia radnym materiałów, w tym projektów uchwał, dotyczących  poszczególnych punktów porządku obrad.
3.	Sesje zwołuje Przewodniczący Rady, lub z jego upoważnienia Wiceprzewodniczący.
4.	O terminie, miejscu i proponowanym porządku obrad sesyjnych powiadamia się radnych najpóźniej na 7 dni przed terminem obrad drogą elektroniczną na wskazany e-mail lub w formie papierowej za pomocą listów lub w inny skuteczny sposób.
5.	Powiadomienie wraz z materiałami dotyczącymi sesji poświęconej uchwaleniu budżetu                             i sprawozdania z wykonania budżetu przesyła się radnym najpóźniej na 14 dni przed sesją.
6.	W razie niedotrzymania terminów, o jakich mowa w ust. 4 i 5 Rada może podjąć uchwałę               o odroczeniu sesji i wyznaczyć nowy termin jej odbycia. Wniosek o odroczenie sesji może być zgłoszony przez radnego tylko na początku obrad, przed głosowaniem nad ewentualnym wnioskiem o zmianę porządku obrad.
7.	Zawiadomienie o terminie, miejscu i przedmiocie obrad Rady powinno być podane do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty.
§ 26. 1. Przed każdą sesją Przewodniczący Rady, po zasięgnięciu opinii Wójta ustala listę osób zaproszonych na sesję.
2.	W sesjach Rady uczestniczą z głosem doradczym Wójt, w przypadku powołania Zastępca Wójta, Sekretarz i Skarbnik Gminy oraz pracownicy wyznaczeni przez Wójta do referowania spraw i udzielania wyjaśnień.
3.	Do udziału w sesjach Rady mogą zostać zobowiązani kierownicy gminnych jednostek organizacyjnych podlegających kontroli Rady.

3. Przebieg sesji
§ 27. Wójt obowiązany jest udzielić Radzie wszelkiej pomocy technicznej i organizacyjnej                           w przygotowaniu i odbyciu sesji.
§  28. Publiczność obserwująca przebieg sesji zajmuje wyznaczone dla niej miejsca.
§  29. Wyłączenie jawności sesji jest dopuszczalne jedynie w przypadkach przewidzianych w ustawach.
§  30.  1. Sesja odbywa się na jednym posiedzeniu.
2. Na wniosek radnego Rada, a w przypadku braku quorum Przewodniczący mogą postanowić                            o przerwaniu sesji i kontynuowaniu obrad w innym wyznaczonym terminie na kolejnym posiedzeniu tej samej sesji.
3. Przerwanie Sesji w trybie przewidzianym w ust. 2 następuje w szczególności ze względu na niemożliwość wyczerpania porządku obrad lub konieczność jego rozszerzenia, potrzebę uzyskania dodatkowych materiałów lub inne nieprzewidziane przeszkody, uniemożliwiające Radzie właściwe obradowanie lub podjęcie uchwał.
4. Fakt przerwania obrad oraz imiona i nazwiska radnych, którzy bez usprawiedliwienia opuścili obrady przed ich zakończeniem, odnotowuje się w protokole.
§ 31. 1. Kolejne sesje Rady zwoływane są w terminach ustalanych w planie pracy rady lub                         w terminach określonych przez Przewodniczącego Rady.
2.	Postanowienie ust. 1 nie dotyczy sesji nadzwyczajnych, o jakich mowa w § 24 ust. 3.
§ 32. l. Rada może rozpocząć obrady tylko w obecności co najmniej połowy swego ustawowego składu.
2. Przewodniczący Rady nie przerywa obrad, gdy liczba radnych obecnych w miejscu odbywania posiedzenia rady spadnie poniżej połowy składu; jednakże Rada nie może wówczas podejmować uchwał                i rozstrzygnięć, o jakich mowa w § 23 ust. 2.
§ 33. 1. Sesję otwiera, prowadzi i zamyka Przewodniczący Rady.
2.	W razie nieobecności Przewodniczącego czynności określone w ust. 1 wykonuje Wiceprzewodniczący Rady, upoważniony przez Przewodniczącego.
3.	Rada na wniosek Przewodniczącego Rady może powołać spośród radnych Sekretarza obrad                      i powierzyć mu prowadzenie listy mówców, rejestrowanie zgłoszonych wniosków, obliczanie wyników głosowania jawnego, sprawdzanie quorum oraz wykonywanie innych czynności o podobnym charakterze.
§ 34. 1. Otwarcie sesji następuje po wypowiedzeniu przez Przewodniczącego
Rady formuły: „Otwieram	 sesję Rady Gminy Lipka”.
2.	Po otwarciu sesji Przewodniczący Rady stwierdza na podstawie listy obecności prawomocność obrad.
§ 35. Po otwarciu sesji Przewodniczący Rady stawia pytanie o ewentualny wniosek w sprawie zmiany porządku obrad.
§ 36. Porządek obrad obejmuje w szczególności:
1.	przyjęcie protokołu z obrad poprzedniej sesji,
2.	interpelacje, wnioski i zapytania radnych,
3.	sprawy różne i zapytania uczestników sesji,
4.	rozpatrzenie projektów uchwał lub rozstrzygnięć zawartych w § 23 ust.2 
5.	informacja Wójta z działalności w okresie międzysesyjnym, 
§ 37. 1 Interpelacje, wnioski i zapytania powinny dotyczyć spraw gminnej wspólnoty oraz zawierać krótkie przedstawienie stanu faktycznego, będącego jego przedmiotem oraz wynikające zeń oczekiwania.
2.	Interpelacje, wnioski i zapytania składa się w formie ustnej lub pisemnej na ręce Przewodniczącego Rady. Przewodniczący niezwłocznie przekazuje je adresatowi.
3.	Odpowiedzi w formie ustnej udziela Wójt lub właściwe rzeczowo osoby, upoważnione do tego przez Wójta na tej samej Sesji.
4.	Odpowiedzi w formie pisemnej udzielane są w terminie 21 dni na ręce Przewodniczącego Rady                  i radnego składającego wnioski.
5.	W razie uznania odpowiedzi za niezadowalającą, radny może zwrócić się do Przewodniczącego Rady o nakazanie niezwłocznego uzupełnienia odpowiedzi.
§ 38. 1. Informacja o jakiej mowa w §36 pkt 5 składa Wójt lub wyznaczony przez niego zastępca.
2. Sprawozdania komisji Rady składają przewodniczący komisji lub sprawozdawcy wyznaczeni przez komisje.
§ 39. 1. Przewodniczący Rady prowadzi obrady według ustalonego porządku, otwierając i zamykając dyskusje nad każdym z punktów.
2.	Przewodniczący Rady udziela głosu według kolejności zgłoszeń; w uzasadnionych przypadkach może także udzielić głosu poza kolejnością.
3.	Radnemu nie wolno zabierać głosu bez zezwolenia Przewodniczącego Rady.
4.	Przewodniczący Rady może zabierać głos w każdym momencie obrad.
5.	Przewodniczący Rady może udzielić głosu osobie nie będącej radnym.
§ 40. 1. Przewodniczący Rady czuwa nad sprawnym przebiegiem obrad, a zwłaszcza nad zwięzłością wystąpień radnych oraz innych osób uczestniczących w sesji.
2.	Przewodniczący Rady może czynić radnym uwagi dotyczące tematu, formy i czasu trwania ich wystąpień, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach przywołać mówcę „do rzeczy”.
3.	Jeżeli temat lub sposób wystąpienia albo zachowania radnego w sposób oczywisty zakłócają porządek obrad bądź utrudniają powadzenie sesji, Przewodniczący Rady przywołuje radnego „do porządku”, a gdy przywołanie nie odniosło skutku może odebrać mu głos, nakazując odnotowanie tego faktu w protokole.
4.	Postanowienia ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio do osób spoza Rady zaproszonych na sesję i do publiczności.
5.	Po uprzednim ostrzeżeniu Przewodniczący Rady może nakazać opuszczenie sali tym osobom spośród publiczności, które swoim zachowaniem lub wystąpieniami zakłócają porządek obrad bądź naruszają powagę sesji.
§ 41. Na wniosek radnego, Przewodniczący Rady przyjmuje do protokołu sesji wystąpienie radnego zgłoszone na piśmie, lecz nie wygłoszone w toku obrad, informując o tym Radę.
§ 42. 1. Przewodniczący Rady udziela głosu poza kolejnością w sprawie wniosków natury formalnej,                                w szczególności dotyczących:
-	stwierdzenia quorum,
-	zmiany porządku obrad,
-	ograniczenia czasu wystąpienia dyskutantów,
-	zamknięcia listy mówców lub kandydatów,
-	zakończenia dyskusji i podjęcia uchwały,
-	zarządzenia przerwy,
-	odesłania projektu uchwały do komisji,
-	przeliczenia głosów,
-	przestrzegania regulaminu obrad.
2.Wnioski formalne Przewodniczący Rady poddaje pod dyskusję po dopuszczeniu jednego głosu „za” i jednego głosu „przeciwko” wnioskowi, po czym poddaje sprawę pod głosowanie.
§ 43. 1. Sprawy osobowe Rada rozpatruje w obecności zainteresowanego. Rada może jednak postanowić inaczej.
2. Postanowienie ust. 1 nie dotyczy przypadków nieusprawiedliwionej nieobecności zainteresowanego na sesji.
§ 44. 1. Po wyczerpaniu listy mówców, Przewodniczący Rady zamyka dyskusję. W razie potrzeby zarządza przerwę w celu umożliwienia właściwej Komisji lub Wójtowi ustosunkowania się do zgłoszonych w czasie debaty wniosków, a jeśli zaistnieje taka konieczność - przygotowania poprawek                        w rozpatrywanym dokumencie.
2.	Po zamknięciu dyskusji Przewodniczący Rady rozpoczyna procedurę głosowania.
3.	Po rozpoczęciu procedury głosowania, do momentu zarządzenia głosowania, Przewodniczący Rady może udzielić radnym głosu tylko w celu zgłoszenia lub uzasadnienia wniosku formalnego                           o sposobie lub porządku głosowania.
§ 45. 1. Po wyczerpaniu porządku obrad Przewodniczący Rady kończy sesję,
wypowiadając formułę „ Zamykam	 sesję Rady Gminy Lipka”.
2.	Czas od otwarcia sesji do jej zakończenia uważa się za czas trwania sesji.
3.Postanowienie ust. 2 dotyczy także sesji, która objęła więcej niż jedno posiedzenie.
§ 46. 1. Rada jest związana uchwałą od chwili jej podjęcia.
2.	Uchylenie lub zmiana podjętej uchwały może nastąpić tylko w drodze odrębnej uchwały podjętej nie wcześniej, niż na następnej sesji.
3.	Postanowienia ust. 2 nie stosuje się w odniesieniu do oczywistych omyłek pisarskich lub rachunkowych. 
§ 47. Do wszystkich osób pozostających w miejscu obrad po zakończeniu sesji lub posiedzenia mają zastosowanie ogólne przepisy porządkowe właściwe dla miejsca, w którym sesja się odbywa.
§ 48. 1. Pracownik Urzędu Gminy, wyznaczony przez Wójta w uzgodnieniu z Przewodniczącym Rady, sporządza z każdej sesji protokół.
2. Przebieg sesji nagrywa się na nośniku elektronicznym, który przechowuje się przez okres czterech lat.
§ 49. 1. Protokół z sesji musi wiernie odzwierciedlać jej przebieg.
2. Protokół z sesji powinien w szczególności zawierać:
1)	numer, datę i miejsce odbywania sesji, godzinę jej rozpoczęcia i zakończenia oraz wskazywać numery uchwał, imię i nazwisko przewodniczącego obrad i protokolanta,
2)	stwierdzenie prawomocności posiedzenia,
3)	imiona i nazwiska nieobecnych członków Rady z ewentualnym podaniem przyczyn nieobecności,
4)	odnotowanie przyjęcia protokołu z poprzedniej sesji,
5)	ustalony porządek obrad,
6)	przebieg obrad, a w szczególności treść wystąpień albo ich streszczenie, teksty zgłoszonych, jak również uchwalonych wniosków, a nadto odnotowanie faktów zgłoszenia pisemnych wystąpień,
7)	przebieg głosowania z wyszczególnieniem liczby głosów: „za”, „przeciw” i „wstrzymujących” oraz głosów nieważnych,
8)	wskazanie wniesienia przez radnego zdania odrębnego do treści uchwały,
9)	podpis Przewodniczącego obrad i osoby sporządzającej protokół.
§ 50. 1. W trakcie obrad lub nie później niż na najbliższej sesji radni mogą zgłaszać poprawki lub uzupełnienia do protokołu, przy czym o ich uwzględnieniu rozstrzyga Przewodniczący Rady po wysłuchaniu protokolanta i przesłuchaniu nagrania przebiegu sesji.
2.	Jeżeli wniosek wskazany w ust. 1 nie zostanie uwzględniony, wnioskodawca może wnieść sprzeciw do Rady.
3.	Rada może podjąć uchwałę o przyjęciu protokołu z poprzedniej sesji po rozpatrzeniu sprzeciwu,                o jakim mowa w ust. 2.
§ 51. 1. Do protokołu dołącza się listę obecności radnych oraz odrębną listę zaproszonych gości, teksty przyjętych przez Radę uchwał, usprawiedliwienia osób nieobecnych, oświadczenia i inne dokumenty złożone na ręce Przewodniczącego Rady.
2.	Uchwały Przewodniczący Rady doręcza Wójtowi najpóźniej w ciągu 4 dni od dnia zakończenia sesji.
3.	Wyciągi z protokołu z sesji oraz kopie uchwał Przewodniczący Rady doręcza tym jednostkom organizacyjnym, które są zobowiązane do określonych działań.
§ 52. 1. Obsługę biurową sesji (wysyłanie zawiadomień, wyciągów z protokołów itp.) sprawuje pracownik Urzędu Gminy w uzgodnieniu z Przewodniczącym Rady.
2.	Pracownik, o którym mowa w ust. 1 podlega w sprawach merytorycznych Przewodniczącemu Rady.

4.Uchwały
§ 53. 1. Uchwały, o jakich mowa w § 23 ust. 1, a także rozstrzygnięcia o jakich mowa w § 23 ust. 2 są sporządzone w formie odrębnych dokumentów.
3. Przepis ust. 1 nie dotyczy postanowień proceduralnych.
§ 54.1. Inicjatywę uchwałodawczą posiada każdy z radnych, komisje rady, kluby radnych oraz Wójt, chyba że przepisy prawa stanowią inaczej.
2.	Projekt uchwały powinien określać w szczególności:
1)	tytuł uchwały,
2)	podstawę prawną,
3)	postanowienia merytoryczne,
4)	w miarę potrzeby określenie źródła sfinansowania realizacji uchwały,
5)	określenie organu odpowiedzialnego za wykonanie uchwały 
6)	ustalenie terminu obowiązywania lub wejścia w życie uchwały.
3. Projekt uchwały powinien być przedłożony Radzie wraz z uzasadnieniem, w którym należy wskazać potrzebę podjęcia uchwały oraz informację o skutkach finansowych jej realizacji.
4.Projekt uchwały opiniowany jest co do zgodności z prawem przez radcę prawnego lub sekretarza.
§ 55. Uchwały Rady powinny być zredagowane w sposób zwięzły, syntetyczny, przy użyciu wyrażeń                  w ich powszechnym znaczeniu. W projektach uchwał należy unikać posługiwania się wyrażeniami specjalistycznymi, zapożyczonymi z języków obcych i neologizmami.
§ 56. Ilekroć przepisy prawa ustanawiają wymóg działania Rady po zaopiniowaniu jej uchwały,                          w uzgodnieniu lub w porozumieniu z organami administracji rządowej lub innymi organami, do zaopiniowania lub uzgodnienia przedkładany jest projekt uchwały przyjęty przez Radę.
§ 57. 1. Uchwały Rady podpisuje Przewodniczący Rady.
2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do Wiceprzewodniczącego prowadzącego obrady.
§ 58. 1. Wójt ewidencjonuje oryginały uchwał w rejestrze uchwał i przechowuje wraz z protokołami sesji Rady.
2.	Odpisy uchwał przekazuje się właściwym jednostkom do realizacji i do wiadomości zależnie od ich treści.

5.Procedura głosowania
§ 59. W głosowaniu biorą udział wyłącznie radni.
§ 60. 1. Głosowanie jawne odbywa się przez podniesienie ręki.
         2. Głosowanie jawne zarządza i przeprowadza Przewodniczący obrad, przelicza oddane głosy „za”, „przeciw” i „wstrzymujące się”, sumuje je i porównując z listą radnych obecnych na sesji, względnie ze składem lub ustawowym składem rady, nakazuje odnotowanie wyników głosowania w protokole sesji.
3. Do przeliczenia głosów Przewodniczący obrad może wyznaczyć radnych.
4. Wyniki głosowania jawnego ogłasza Przewodniczący obrad.
5. Na wniosek radnego głosowanie może być jawne imienne.
       6. Głosowanie jawne imienne odbywa się poprzez wywoływanie nazwisk radnych i odnotowanie                w protokole czy radny oddał głos ”za”, „przeciw” czy „wstrzymał się” od głosu. Wynik głosowania ogłasza przewodniczący obrad.
§ 61. 1. W głosowaniu tajnym radni głosują za pomocą kart ostemplowanych pieczęcią Rady, przy czym każdorazowo Rada ustala sposób głosowania, a samo głosowanie przeprowadza wybrana z grona Rady Komisja Skrutacyjna z wyłonionym spośród siebie przewodniczącym.
2.	Komisja Skrutacyjna przed przystąpieniem do głosowania objaśnia sposób głosowania                              i przeprowadza je, wyczytując kolejno radnych z listy obecności.
3.	Kart do głosowania nie może być więcej niż radnych obecnych na sesji.
4.	Po przeliczeniu głosów Przewodniczący Komisji Skrutacyjnej odczytuje protokół, podając wynik głosowania.
5.	Karty z oddanymi głosami i protokół głosowania stanowią załącznik do protokołu sesji.
§ 62. 1. Przewodniczący obrad przed poddaniem wniosku pod głosowanie precyzuje i ogłasza Radzie proponowaną treść wniosku w taki sposób, aby jego redakcja była przejrzysta, a wniosek nie budził wątpliwości co do intencji wnioskodawcy.
2.	W pierwszej kolejności Przewodniczący obrad poddaje pod głosowanie wniosek najdalej idący, jeśli może to wykluczyć potrzebę głosowania nad pozostałymi wnioskami. Ewentualny spór co do tego, który z wniosków jest najdalej idący rozstrzyga Przewodniczący obrad.
3.	W przypadku głosowania w sprawie wyborów osób, Przewodniczący obrad przed zamknięciem listy kandydatów zapytuje każdego z nich czy zgadza się kandydować i po otrzymaniu odpowiedzi twierdzącej poddaje pod głosowanie zamknięcie listy kandydatów, a następnie zarządza wybory.
4.	Przepis ust. 3 nie ma zastosowania, gdy nieobecny kandydat złożył uprzednio zgodę na piśmie.
§ 63.1. Jeżeli oprócz wniosku o podjęcie uchwały w danej sprawie zostanie zgłoszony wniosek                          o odrzucenie tego wniosku, w pierwszej kolejności Rada głosuje nad wnioskiem o odrzucenie wniosku                 o podjęcie uchwały.
       2. Głosowanie nad poprawkami do poszczególnych paragrafów lub ustępów projektu uchwały następuje według ich kolejności, z tym, że w pierwszej kolejności Przewodniczący obrad poddaje pod głosowanie te poprawki, których przyjęcie lub odrzucenie rozstrzyga o innych poprawkach.
        3.  W przypadku przyjęcia poprawki wykluczającej inne poprawki do projektu uchwały, poprawek tych nie poddaje się pod głosowanie.
        4.  W przypadku zgłoszenia do tego samego fragmentu projektu uchwały kilku poprawek stosuje się zasadę określoną w § 65 ust. 2.
       5. Przewodniczący obrad może zarządzić głosowanie łącznie nad grupą poprawek do projektu uchwały.
       6. Przewodniczący obrad zarządza głosowanie w ostatniej kolejności za przyjęciem uchwały                   w całości ze zmianami wynikającymi z poprawek wniesionych do projektu uchwały.
        7.  Przewodniczący obrad może odroczyć głosowanie, o jakim mowa w ust. 6 na czas potrzebny do stwierdzenia, czy wskutek przyjętych poprawek nie zachodzi sprzeczność pomiędzy poszczególnymi postanowieniami uchwały.
§ 64. 1. Głosowanie zwykłą większością głosów oznacza, że przechodzi wniosek lub kandydatura, która uzyskała większą liczbę głosów „za” niż „przeciw”. Głosów wstrzymujących się i nieważnych nie dolicza się do żadnej z grup głosujących „za” czy „przeciw”.
2. Jeżeli celem głosowania jest wybór jednej z kilku osób lub możliwości, przechodzi kandydatura lub wniosek, na który oddano największą liczbę głosów.
§ 65. 1. Głosowanie bezwzględną większością głosów oznacza, że przechodzi wniosek lub kandydatura, które uzyskały co najmniej jeden głos więcej od sumy pozostałych ważnie oddanych głosów, to znaczy przeciwnych i wstrzymujących się.
2.	Głosowanie bezwzględną większością ustawowego składu Rady oznacza, że przechodzi wniosek lub kandydatura, która uzyskała liczbę całkowitą ważnych głosów oddanych za wnioskiem lub kandydatem, przewyższającą połowę ustawowego składu Rady.
3.	Bezwzględna większość głosów przy parzystej liczbie głosujących zachodzi wówczas, gdy za wnioskiem lub kandydaturą zostało oddanych 50% + 1 ważnie oddanych głosów.
4.	Bezwzględna większość głosów przy nieparzystej liczbie głosujących zachodzi wówczas, gdy za wnioskiem lub kandydaturą została oddana liczba głosów o 1 większa od liczby pozostałych ważnie oddanych głosów.

6. Komisje Rady
§ 66. 1. Zakres działań komisji stałych obejmuje w szczególności:
a) Komisji Oświaty, Kultury i Sportu - zadania z zakresu edukacji szkolnej, wychowania przedszkolnego, kultury, ochrony dóbr kultury, sportu i turystyki;
b) Komisji Gospodarki Komunalnej i Rolnictwa - zadania z zakresu inwestycji, promocji                            i rozwoju Gminy, gospodarki nieruchomościami, rolnictwa i ochrony środowiska;
c)  Komisji Socjalnej i Porządku Publicznego - zadania z zakresu pomocy społecznej,  
przeciwdziałania patologii społecznej, aktywizacji rynku pracy, porządku publicznego, bezpieczeństwa obywateli i ochrony mienia.
2.	Zadania komisji realizowane są poprzez:
1)	opiniowanie oraz opracowywanie koncepcji rozwiązań w sprawach należących do kompetencji Rady z własnej inicjatywy, na zlecenie Rady wniosek Przewodniczącego lub Wójta,
2)	występowanie z inicjatywą uchwałodawczą oraz przygotowywanie projektów uchwał w tym zakresie,
3)	opiniowanie spraw istotnych dla gminy,
4)	opiniowanie spraw na wniosek Wójta,
5)	opiniowanie skarg.
3.	W celu realizacji swoich zadań Komisje mogą zwracać się do Wójta o zlecenie wykonania ekspertyzy.
§ 67. 1. Komisje stałe działają zgodnie z rocznym planem pracy przedłożonym Radzie.
2. Rada może nakazać komisjom dokonanie w planie pracy stosownych zmian.
§ 68. 1. Komisje Rady mogą odbywać wspólne posiedzenia, które zwołuje Przewodniczący Rady.
2.	Komisje Rady mogą podejmować współpracę z odpowiednimi komisjami innych gmin, zwłaszcza sąsiadujących, a nadto z innymi podmiotami, jeśli jest to uzasadnione przedmiotem ich działalności.
3.	Komisje uchwalają opinie oraz wnioski i przekazują je Radzie.
4.	W uzasadnionych przypadkach, Przewodniczący lub Wiceprzewodniczący Rady, mogą zwołać posiedzenie komisji i nakazać złożenie Radzie sprawozdania.
§ 69. Pracami komisji kieruje przewodniczący komisji lub zastępca przewodniczącego komisji, wybrany przez członków danej komisji.
§ 70. 1. Komisje pracują na posiedzeniach.
2.	O terminie, miejscu i proponowanym porządku obrad powiadamia się członków najpóźniej na                   
3 dni przed planowanym posiedzeniem, dołączając niezbędne materiały związane z porządkiem obrad. 
3. Komisja	może postanowić o przerwaniu posiedzenia i kontynuowaniu obrad w innym ustalonym terminie na tym samym posiedzeniu w szczególności:
1)	niemożliwości wyczerpania porządku obrad w danym dniu,
2)	konieczności uzyskania dodatkowych materiałów i wyjaśnień.
§ 71. 1. Przewodniczący komisji stałych co najmniej raz do roku przedstawiają na sesji Rady sprawozdania z działalności komisji.
2.	Przepis ust 1 stosuje się odpowiednio do doraźnych komisji zespołów powołanych przez Radę.
§ 72. Opinie i wnioski komisji uchwalane są w głosowaniu jawnym zwykłą większością głosów,                        w obecności co najmniej połowy składu komisji.

7. Radni
§ 73. 1. Radni potwierdzają swoją obecność na sesjach i posiedzeniach komisji podpisem na liście obecności.
           2. Radny w ciągu 7 dni od daty odbycia się sesji lub posiedzenia komisji, winien usprawiedliwić swoją nieobecność, składając stosowne wyjaśnienie Przewodniczącemu Rady lub przewodniczącemu komisji.
§ 74. 1. Spotkania ze swoimi wyborcami radni powinni odbywać nie rzadziej niż 2 razy w roku.
          2.  Radni mogą, stosownie do potrzeb, przyjmować Obywateli Gminy w siedzibie Urzędu Gminy                           w sprawach dotyczących Gminy i jej mieszkańców.
§ 75. 1. W przypadku wniosku pracodawcy zatrudniającego radnego o rozwiązanie z nim stosunku pracy, Rada może powołać komisję doraźną do szczegółowego zbadania wszystkich okoliczności sprawy.
        2.  Komisja przedkłada swoje ustalenia i propozycje na piśmie Przewodniczącemu Rady.
         3.  Przed podjęciem uchwały w przedmiocie wskazanym w ust. 1 Rada powinna umożliwić radnemu złożenie wyjaśnień.
§ 76. 1. Wójt wystawia radnym dokument  podpisany przez Przewodniczącego Rady, w którym stwierdza się pełnienie funkcji radnego.
         2. Radni mogą zwracać się bezpośrednio do Rady we wszystkich sprawach związanych z pełnieniem przez nich funkcji radnego.

8. Wspólne sesje z radami innych jednostek samorządu terytorialnego
§ 77. 1. Rada może odbywać wspólne sesje z radami innych jednostek samorządu terytorialnego,                         w szczególności dla rozpatrzenia i rozstrzygnięcia ich wspólnych spraw.
          2. Wspólne sesje organizują przewodniczący rad zainteresowanych jednostek samorządu terytorialnego.
          3. Zawiadomienie o wspólnej sesji podpisują wspólnie przewodniczący lub upoważnieni wiceprzewodniczący zainteresowanych jednostek samorządu terytorialnego.
§ 78. 1. Koszty wspólnej sesji ponoszą równomiernie zainteresowane jednostki samorządu terytorialnego, chyba że radni uczestniczący we wspólnej sesji postanowią inaczej.
        2.  Przebieg wspólnych obrad może być uregulowany wspólnym regulaminem uchwalonym przed przystąpieniem do obrad.

Rozdział VI. Zasady i tryb działania Komisji Rewizyjnej 

1.Organizacja Komisji Rewizyjnej
§ 79. 1. Komisja Rewizyjna składa się z Przewodniczącego, Zastępcy Przewodniczącego oraz pozostałych członków w liczbie 3.
        2. Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej wybiera Rada.
        3. Zastępcę Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej wybiera Komisja Rewizyjna na wniosek Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej.
§ 80. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej organizuje pracę Komisji Rewizyjnej i prowadzi jej obrady.                W przypadku nieobecności Przewodniczącego lub niemożności działania, jego zadania wykonuje jego Zastępca.
§ 81. 1. Członkowie Komisji Rewizyjnej podlegają wyłączeniu od udziału w jej działaniach                          w sprawach, w których może powstać podejrzenie o ich stronniczość lub interesowność.
           2. W sprawie wyłączenia Zastępcy Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej oraz poszczególnych członków decyduje pisemnie Przewodniczący Komisji Rewizyjnej.
          3.  O wyłączeniu Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej decyduje Rada.
          4. Wyłączony członek Komisji Rewizyjnej może odwołać się na piśmie od decyzji                            o wyłączeniu do Rady - w terminie 7 dni od daty powzięcia wiadomości o 	treści tej decyzji. 

2. Zasady kontroli
§ 82. 1. Komisja Rewizyjna kontroluje działalność Wójta, gminnych jednostek organizacyjnych                                  i jednostek pomocniczych Gminy pod względem:
-	legalności,
-	gospodarności,
-	rzetelności,
-	celowości,
oraz zgodności dokumentacji ze stanem faktycznym.
         2. Komisja Rewizyjna bada w szczególności gospodarkę finansową kontrolowanych podmiotów,                w tym wykonanie budżetu Gminy.
§ 83. Komisja Rewizyjna wykonuje inne zadania kontrolne na zlecenie Rady w zakresie i w formach wskazanych w uchwałach Rady.
§ 84. Komisja Rewizyjna przeprowadza następujące rodzaje kontroli:
1)	kompleksowe - obejmujące całość działalności kontrolowanego podmiotu lub obszerny zespół działań tego podmiotu,
2)	problemowe - obejmujące wybrane zagadnienia lub zagadnienie z zakresu działalności kontrolowanego podmiotu, stanowiące niewielki fragment w jego działalności,
3)	sprawdzające - podejmowane w celu ustalenia, czy wyniki poprzedniej kontroli zostały uwzględnione w toku postępowania danego podmiotu.
§ 85.1. Komisja Rewizyjna przeprowadza kontrole kompleksowe w zakresie ustalonym w jej planie pracy, zatwierdzonym przez Radę.
         2. Rada może podjąć decyzję w sprawie przeprowadzenia kontroli kompleksowej nie objętej planem, o jakim mowa w ust. 1.
§ 86. Kontrola kompleksowa nie powinna trwać dłużej niż 14 dni roboczych, a kontrole problemowa                    i sprawdzająca - dłużej niż 7 dni roboczych.
§ 87. 1. Kontroli Komisji Rewizyjnej nie podlegają zamierzenia przed ich zrealizowaniem,                                  co w szczególności dotyczy projektów dokumentów mających stanowić podstawę określonych działań (kontrola wstępna).
          2. Rada może nakazać Komisji Rewizyjnej zaniechanie, a także przerwanie kontroli lub odstąpienie od poszczególnych czynności kontrolnych.
         3. Rada może nakazać rozszerzenie lub zawężenie zakresu i przedmiotu kontroli.
         4. Uchwały Rady, o których mowa w ust. 2-3 wykonywane są niezwłocznie.
          5. Komisja Rewizyjna jest obowiązana do przeprowadzenia kontroli w każdym przypadku podjęcia takiej decyzji przez Radę. Dotyczy to zarówno kontroli kompleksowych, jak i kontroli problemowych oraz sprawdzających.
§ 88. 1. Postępowanie kontrolne przeprowadza się w sposób umożliwiający bezstronne i rzetelne ustalenie stanu faktycznego w zakresie działalności kontrolowanego podmiotu, rzetelne jego udokumentowanie                   i ocenę kontrolowanej działalności według kryteriów ustalonych w § 82 ust. 1.
         2. Stan faktyczny ustala się na podstawie dowodów zebranych w toku postępowania kontrolnego.
        3. Jako dowód może być wykorzystane wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem. Jako dowody mogą być wykorzystane w szczególności: dokumenty, wyniki oględzin, zeznania świadków, opinie biegłych oraz pisemne wyjaśnienia i oświadczenia kontrolowanych.

3.Tryb kontroli
§ 89. 1. Kontroli kompleksowych dokonuje Komisja Rewizyjna lub w jej imieniu zespoły kontrolne składające się co najmniej z dwóch członków Komisji.
         2. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej wyznacza na piśmie kierownika zespołu kontrolnego, który dokonuje podziału czynności pomiędzy kontrolujących.
        3. Kontrole (z zastrzeżeniem ust. 5) przeprowadzane są na podstawie pisemnego upoważnienia wydanego przez Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej, określającego kontrolowany podmiot, zakres kontroli oraz osoby (osobę) wydelegowane do przeprowadzenia kontroli.
        4. Kontrolujący obowiązani są przed przystąpieniem do czynności kontrolnych okazać kierownikowi kontrolowanego podmiotu upoważnienia, o których mowa w ust. 3 oraz dowody osobiste.
        5.W przypadkach nie cierpiących zwłoki, każdy z członków Komisji Rewizyjnej może przystąpić do kontroli problemowej bez wcześniejszej uchwały Komisji Rewizyjnej oraz upoważnienia, o którym mowa w ust. 4.  Za przypadki nie cierpiące zwłoki uważa się w szczególności sytuacje, w których członek Komisji Rewizyjnej poweźmie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa lub gdy zachodzą przesłanki pozwalające przypuszczać, iż niezwłoczne przeprowadzenie kontroli pozwoli uniknąć niebezpieczeństwa dla zdrowia lub życia ludzkiego lub też zapobiec powstaniu znacznych strat materialnych w mieniu komunalnym.
         6. W przypadku podjęcia działań kontrolnych, o których mowa w ust. 5, kontrolujący jest obowiązany zwrócić się - w najkrótszym możliwym terminie - do Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej, o wyrażenie zgody na ich kontynuowanie.
          7. W przypadku niezwrócenia się o wyrażenie zgody, lub też odmowy wyrażenia zgody,                   o której mowa w ust. 6, kontrolujący niezwłocznie przerywa kontrolę, sporządzając notatkę z podjętych działań, która podlega włączeniu do akt Komisji Rewizyjnej.
§ 90. 1. W razie powzięcia w toku kontroli uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa, kontrolujący niezwłocznie zawiadamia o tym kierownika kontrolowanej jednostki i Wójta, wskazując dowody uzasadniające zawiadomienie.
     2. Jeżeli podejrzenie dotyczy osoby Wójta, kontrolujący zawiadamia o tym Przewodniczącego Rady.
§ 91. 1. Kierownik kontrolowanego podmiotu obowiązany jest zapewnić warunki i środki dla prawidłowego przeprowadzenia kontroli.
           2. Kierownik kontrolowanego podmiotu obowiązany jest w szczególności przedkładać na żądanie kontrolujących dokumenty i materiały niezbędne do przeprowadzenia kontroli oraz umożliwić kontrolującym wstęp do obiektów i pomieszczeń kontrolowanego podmiotu.
         3. Kierownik kontrolowanego podmiotu, który odmówi wykonania czynności, o których mowa                  w ust. 1 i 2, obowiązany jest do niezwłocznego złożenia na ręce osoby kontrolującej pisemnego wyjaśnienia.
          4. Na żądanie kontrolujących, kierownik kontrolowanego podmiotu obowiązany jest udzielić ustnych i pisemnych wyjaśnień, także w przypadkach innych, niż określone w ust. 3
§ 92. Czynności kontrolne wykonywane są w miarę możliwości w dniach oraz godzinach pracy kontrolowanego podmiotu.

4.Protokoły kontroli
§ 93. 1. Kontrolujący sporządzają z przeprowadzonej kontroli - w terminie 14 dni od daty jej zakończenia - protokół pokontrolny, obejmujący:
1)	nazwę i adres kontrolowanego podmiotu,
2)	imię i nazwisko kontrolującego (kontrolujących),
3)	daty rozpoczęcia i zakończenia czynności kontrolnych,
4)	określenie przedmiotowego zakresu kontroli i okresu objętego kontrolą,
5)	imię i nazwisko kierownika kontrolowanego podmiotu,
6)	przebieg i wynik czynności kontrolnych, a w szczególności wnioski kontroli wskazujące na stwierdzenie nieprawidłowości w działalności kontrolowanego podmiotu oraz wskazanie dowodów potwierdzających ustalenia zawarte w protokole,
7)	datę i miejsce podpisania protokołu,
8)	podpisy kontrolującego (kontrolujących) i kierownika kontrolowanego podmiotu, lub notatkę                           o odmowie podpisania protokołu z podaniem przyczyn odmowy.
      2.  Protokół pokontrolny może także zawierać wnioski oraz propozycje co do sposobu usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w wyniku kontroli.
§ 94. 1. W przypadku odmowy podpisania protokołu przez kierownika kontrolowanego podmiotu, jest on obowiązany do złożenia - w terminie 3 dni od daty odmowy - pisemnego wyjaśnienia jej przyczyn.
         2. Wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1 składa się na ręce Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej.
§ 95. 1. Kierownik kontrolowanego podmiotu może złożyć na ręce Przewodniczącego Rady uwagi dotyczące kontroli i jej wyników.
          2. Uwagi, o których mowa w ust. 1 składa się w terminie 7 dni od daty przedstawienia kierownikowi kontrolowanego podmiotu protokołu pokontrolnego do podpisania.
§ 96. Protokół pokontrolny sporządza się w trzech egzemplarzach, które - w terminie 3 dni od daty podpisania protokołu - otrzymują: Przewodniczący Rady, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej i kierownik kontrolowanego podmiotu.

5.Plany pracy i sprawozdania Komisji Rewizyjnej
§ 97. 1. Komisja Rewizyjna przedkłada Radzie do zatwierdzenia plan pracy w terminie do dnia                          31 stycznia każdego roku.
          2. Plan przedłożony Radzie musi zawierać co najmniej:
1)	terminy odbywania posiedzeń,
2)	terminy, wykaz jednostek i zagadnień, które zostaną poddane kontroli kompleksowej.
         3. Rada może zatwierdzić część planu pracy Komisji Rewizyjnej.
§ 98. 1. Komisja Rewizyjna składa Radzie - w terminie do dnia 30 marca każdego roku - roczne sprawozdanie ze swojej działalności w roku poprzednim.
           2. Sprawozdanie powinno zawierać:
1)	liczbę, przedmiot, miejsca, rodzaj i czas przeprowadzonych kontroli,
2)	wykaz najważniejszych nieprawidłowości wykrytych w toku kontroli,
3)	wykaz uchwał podjętych przez Komisję Rewizyjną,
4)	wykaz analiz kontroli dokonanych przez inne podmioty wraz z najważniejszymi wnioskami, wynikającymi z tych kontroli,
5)	ocenę wykonania budżetu Gminy za rok ubiegły oraz wniosek w sprawie absolutorium.
        3. Poza przypadkiem określonym w ust. 1, Komisja Rewizyjna składa sprawozdanie ze swej działalności po podjęciu stosownej uchwały Rady, określającej przedmiot i termin złożenia sprawozdania.

6.Posiedzenia Komisji Rewizyjnej
§ 99. 1. Komisja Rewizyjna obraduje na posiedzeniach zwoływanych przez jej Przewodniczącego, zgodnie z zatwierdzonym planem pracy oraz w miarę potrzeb.
             2. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej zwołuje jej posiedzenia, które nie są objęte zatwierdzonym planem pracy Komisji, w formie pisemnej.
           3. Posiedzenia, o jakich mowa w ust 2, mogą być zwoływane z własnej inicjatywy Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej, a także na pisemny umotywowany wniosek:
1)	Przewodniczącego Rady lub też pisemny wniosek:
2)	nie mniej niż 5 radnych,
3)	nie mniej niż 3 członków Komisji Rewizyjnej.
          4. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej może zaprosić na jej posiedzenia:
1)	radnych nie będących członkami Komisji Rewizyjnej,
2)	osoby zaangażowane na wniosek Komisji Rewizyjnej w charakterze biegłych lub ekspertów.
           5. W posiedzeniach Komisji Rewizyjnej mogą brać udział tylko jej członkowie oraz zaproszone osoby.
           6. Z posiedzenia Komisji Rewizyjnej należy sporządzać protokół, który winien być podpisany przez wszystkich członków komisji uczestniczących w posiedzeniu.
§ 100. Uchwały Komisji Rewizyjnej zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy składu Komisji w głosowaniu jawnym.
§ 101. Obsługę biurową Komisji Rewizyjnej zapewnia Wójt.
§ 102. 1. Komisja Rewizyjna może korzystać z porad, opinii i ekspertyz osób posiadających wiedzę fachową w zakresie związanym z przedmiotem jej działania.
2. W przypadku, gdy skorzystanie z wyżej wskazanych środków wymaga zawarcia odrębnej umowy              i dokonania wypłaty wynagrodzenia ze środków komunalnych, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej przedstawia sprawę na posiedzeniu Rady, celem podjęcia uchwały zobowiązującej osoby zarządzające mieniem komunalnym do zawarcia stosownej umowy w imieniu Gminy.
§ 103. 1. Komisja Rewizyjna może na zlecenie Rady lub po powzięciu stosownych uchwał przez wszystkie zainteresowane komisje, współdziałać w wykonywaniu funkcji kontrolnej z innymi komisjami Rady, w zakresie ich właściwości rzeczowej.
        2. Współdziałanie może polegać w szczególności na wymianie uwag, informacji i doświadczeń dotyczących działalności kontrolnej oraz na przeprowadzeniu wspólnych kontroli.
        3. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej może zwracać się do przewodniczących innych komisji Rady o oddelegowanie w skład zespołu kontrolnego radnych mających kwalifikacje w zakresie tematyki objętej kontrolą.
        4. Do członków innych komisji uczestniczących w kontroli, prowadzonej przez Komisję Rewizyjną stosuje się odpowiednio przepisy niniejszego rozdziału.
       5. Przewodniczący Rady zapewnia koordynację współdziałania poszczególnych komisji w celu właściwego ich ukierunkowania, zapewnienia skuteczności działania oraz unikania zbędnych kontroli.
§ 104. Komisja Rewizyjna może występować do organów Gminy w sprawie wniosków o przeprowadzenie kontroli przez Regionalną Izbę Obrachunkową, Najwyższą Izbę Kontroli lub inne organy kontroli.

Rozdział VII. Zasady działania klubów radnych
§ 105. Radni mogą tworzyć kluby radnych, według kryteriów przez siebie przyjętych.
§ 106. 1.Warunkiem utworzenia klubu jest zadeklarowanie w nim udziału przez co najmniej 6 radnych.
        2. Powstanie klubu musi zostać niezwłocznie zgłoszone Przewodniczącemu Rady.
        3. W zgłoszeniu podaje się:
1)	nazwę klubu,
2)	listę członków,
3)	imię i nazwisko przewodniczącego klubu.
         4.W razie zmiany składu klubu lub jego rozwiązania przewodniczący klubu jest obowiązany do niezwłocznego poinformowania o tym Przewodniczącego Rady.
§ 107. 1. Kluby działają wyłącznie w ramach Rady.
        2. Przewodniczący Rady prowadzi rejestr klubów.
§ 108. 1. Kluby działają w okresie kadencji Rady. Upływ kadencji Rady jest równoznaczny                                  z rozwiązaniem klubów.
         2. Kluby mogą ulegać wcześniejszemu rozwiązaniu na mocy uchwał ich członków, podejmowanych bezwzględną większością w obecności co najmniej połowy członków klubu.
§ 109. Prace klubów organizują przewodniczący klubów, wybierani przez członków klubu.
§ 110. 1. Kluby mogą uchwalać własne regulaminy.
         2. Regulaminy klubów nie mogą być sprzeczne ze Statutem Gminy.
          3. Przewodniczący klubów są obowiązani do niezwłocznego przedkładania regulaminów klubów Przewodniczącemu Rady.
         4. Postanowienie ust. 3 dotyczy także zmian regulaminów.
§ 111. 1. Klubom przysługują uprawnienia wnioskodawcze i opiniodawcze w zakresie organizacji i trybu działania Rady.
        2. Kluby mogą przedstawiać swoje stanowisko na sesji Rady wyłącznie przez swych przedstawicieli.
§ 112. Na wniosek przewodniczących klubów Wójt obowiązany jest zapewnić klubom organizacyjne warunki w zakresie niezbędnym do ich funkcjonowania.

Rozdział VIII. Tryb pracy Wójta
§ 113. Wójt wykonuje:
1)	uchwały Rady,
2)	jemu przypisane zadania i kompetencje,
3)	zadania powierzone, o ile ich wykonywanie na mocy przepisów obowiązującego prawa należy do niego,
4)	inne zadania określone ustawami i niniejszym Statutem.
§ 114. Wójt uczestniczy w sesjach Rady.
§ 115. Komisje Rady mogą żądać przybycia Wójta na ich posiedzenie.
§ 116. Zastępca Wójta, Sekretarz przejmuje wykonywanie zadań i kompetencji określonych                        w § 113 -  § 115 w przypadku uzyskania pisemnego upoważnienia od Wójta.

Rozdział IX. Zasady dostępu i korzystania przez obywateli z dokumentów Rady, Komisji i Wójta.
§ 117. Obywatelom udostępnia się dokumenty określone w ustawach.
§ 118. Protokoły z posiedzeń Rady i Komisji oraz innych kolegialnych gremiów Gminy podlegają udostępnieniu po ich formalnym przyjęciu - zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz Statutem.
§ 119. 1. Dokumenty z zakresu działania Rady i Komisji udostępnia się w Biurze Rady. 
2.	Dokumenty z zakresu działania Wójta oraz Urzędu udostępniane są na stanowiskach urzędu                     w dniach i godzinach przyjmowania interesantów.
3. Ponadto dokumenty, o jakich mowa w ust. 1 i 2 są również dostępne w powszechnie dostępnych zbiorach danych.
4. Uchwały Rady Gminy są również publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na stronach internetowych Gminy Lipka.
5. Za sporządzanie kopii dokumentów o których mowa w ust. 1 i 2 oraz ich uwierzytelnienie stosuje się opłaty obowiązujące w Urzędzie Gminy.
§ 120. Realizacja uprawnień określonych w § 117,118 i 119 może się odbywać wyłącznie  w Urzędzie Gminy i w asyście pracownika Urzędu Gminy.
§ 121. Uprawnienia określone w § 117,118 i 119 nie znajdują zastosowania:
1)	w przypadku wyłączenia - na podstawie ustaw - jawności.
2)	gdy informacje publiczne stanowią prawem chronione tajemnice,
3)	w odniesieniu do spraw indywidualnych z zakresu administracji publicznej,
o ile ustawa nie stanowi inaczej, niż art. 73 Kodeksu postępowania administracyjnego.